Visitatierapport

Netwerkvisitatie PACT-West helpt het ongrijpbare van de PACTEN grijpbaar te maken

Corporaties zijn verplicht zich iedere 4 jaar te laten visiteren. Samen met collega-corporatie Zayaz en visitatiebureau Pentascope greep Tiwos deze visitatieronde aan om te experimenteren met het uitvoeren van een netwerkvisitatie. Hierbij is niet zozeer de prestatie van Tiwos over de afgelopen 4 jaar de kern maar juist de manier van werken en de prestaties van een zorgvuldig en mede met belanghouders gekozen netwerk: PACT West.

Leren over samenwerken binnen netwerken
René Scherpenisse, bestuurder Tiwos: “Voor ons was deze experimentele aanpak een zeer bewuste keuze, omdat veel van onze maatschappelijke prestaties in samenwerking binnen netwerken tot stand moeten komen. Hoe bepaal je doelstellingen, hoe volg je die, hoe houd je daar toezicht op? In bestaande visitaties zit weinig vernieuwing. Wij wilden graag, samen met onze lokale partners, leren over onze manier van werken binnen deze netwerken.” Amarens van der Meulen, beleidsadviseur volkshuisvesting bij Tiwos: “Door deze vorm was het visitatieproces zelf ook een inhoudelijk gesprek en geen afvinken van lijstjes. René was overal bij aanwezig en kwam meteen al in een leerstand in plaats van de leerpunten maanden later uit een rapport te halen.”

Zorgen dat dingen die van onderaf komen kunnen groeien

Voor gebiedsstrateeg Rachida Oucheikh waren er een paar mooie aha-momenten tijdens de visitatiegesprekken: “We zijn van nature al meer van het vertellen dan van het tellen. We hebben met PACT-West lef en durf gehad om het anders te doen, omdat we realiseerden dat wat we deden niet werkt. Dat we dat aandurfden en deze weg in geslagen zijn, daar ben ik trots op! Maar tijdens de gesprekken merkte ik dat ik zelf ook minder allergisch op het tellen moet zijn in de zin van ‘dan vervallen we weer in het oude of slaan we het dan niet plat’.”
“Toch kwam uit onverwachte hoek, namelijk vanuit onze raad van commissarissen, dat we moeten oppassen het niet weer te blauw te maken,” vult René aan. “Je bent bij PACT iets anders aan het doen. Je bent eigenlijk de bodem aan het bewerken in de wijk. Zodat dingen die van onderaf komen kunnen groeien. Persoonlijke verbinding is dan belangrijker dan het najagen van vooraf gestelde doelen.” Hans Moerenhout, organisatieontwikkelaar bij PACT: “Het mag twee kanten op gaan. Zowel de zoekende aanpak inzetten, rondom de dingen die we moeten doen in de wijken, als wel een nieuwe taal hoe je dat dan kan duiden. Die ambivalentie in het werken mogen we accepteren.”

Meer aandacht voor nieuwe medewerkers en bewoners
Hans: “Een andere uitkomst waar meteen mee aan de slag gaan is dat we meer aandacht moeten hebben voor nieuwe collega’s die bij zo’n wijkontwikkeling betrokken raken. We hebben echt wel last gehad van een aantal wisselingen in medewerkers. Die zie je dan even zoeken naar structuur, ze zien geen hiërarchische ‘harkjes’, geen blauw geformuleerde doelstellingen. Sommige gaan hier goed in mee, anderen gaan dan juist extra structureren. Door nieuwe medewerkers twee dagen mee te nemen in wat PACT nu eigenlijk is en hoe we werken help je ze makkelijker op weg.”
“En ook kwam eruit dat we de bewoners in deze visitatie wat onderbelicht hebben gelaten”, zegt Amarens. “Daar zit een leerpunt, wat is de impact van ons handelen op hun leefwereld. We moeten vaker terugvragen bij doorbraakinitiatieven; is dit nu wat jullie willen?”

Niet werken vanuit een opdracht maar missie-gedreven
Maar over de gehele lijn is het voor Tiwos en PACT-West een mooi rapport. De visitatiecommissie spreekt uit dat er vaak ruim wordt voldaan aan de normen uit het kader dat voor deze visitatie is ontwikkeld. René: “Heel mooi is natuurlijk dat Tiwos door de partners wordt gezien als een bevlogen partner. We worden gewaardeerd in het netwerk om wie we zijn en hoe we de dingen doen. Korte lijntjes; inspirerend; motor in de samenwerking, werd er gezegd. Soms houden we wat stevig vast aan onze eigen ideeën, maar dat vind ik niet zo erg! Ze zien bij Tiwos heel erg dat wat we ook echt gaan voor wat we schrijven in koersplannen en buurtplannen.”

Rachida: ”Ik ben ook trots op de emotionele verbinding die we maken met de wijken. Er wordt gewerkt vanuit betrokkenheid en gedrevenheid, je voelt de verbinding die gemaakt wordt met het gebied en vanuit de opgave die er ligt. Er wordt missie-gedreven gewerkt, niet vanuit een opdracht.”

Visitatie helpt het ongrijpbare dichter bij bestaande systemen te brengen
Hans: “De visitatie helpt in het verder brengen en duiden van wat moeilijk grijpbaar is voor velen. De manier van werken binnen PACT past niet in een bestaande methodiek. De visitatie laat zien wat de waarde ervan is maar helpt het met de aanbevelingen die gegeven zijn ook dichter bij het bestaande systeem te brengen.” René: “Pas sprak ik Lodewijk Asscher (adviseur steden betrokken bij Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid), hij was in Tilburg voor het programma leefbaarheid en veiligheid. Hij was erg enthousiast over deze visitatie, juist omdat hij de noodzaak van vernieuwing herkent. Onlangs zat ik met hem, de burgemeester en de PACT-alliantie om tafel, we konden daar ook meteen met de aanbevelingen aan de slag.”

Netwerksamenwerking onderdeel maken van reguliere visitatie
Over vier jaar weer zo’n visitatie? Amarens: “Dat hangt heel erg af van het moment. Ik ben er trots op dat we het hebben aangedurfd om af te wijken van de methodiek en dat er een rapport ligt wat meteen bruikbaar is. Het kan zijn dat we over 4 jaar iets heel anders willen laten onderzoeken en weer op zoek gaan naar een andere aanpak. Maar het onderdeel ‘hoe handelt een corporatie in een netwerk’ mag van mij sowieso een onderdeel worden van de reguliere visitatie.”

Misschien ook interessant